Ο δρόμος έχει τη δική του ιστορία: Οδός Βασιλέως Κωνσταντίνου Α’

Δρόμοι της Καλαμάτας που τους διασχίζουμε καθημερινά. Έχουμε αναρωτηθεί πότε όμως που οφείλουν το όνομα τους; Σε αυτή τη σειρά δημοσιεύσεων θα επιχειρήσουμε να αποτυπώσουμε σε μεγάλο ποσοστό τον χάρτη των οδών της πόλης, ερμηνεύοντας τα ονόματα τους, τα οποία σε κάποιες περιπτώσεις είναι εύκολο και σαφές να εξηγηθούν αλλά σε άλλες είναι ιδιαίτερα δύσκολη και μπερδεμένη η ερμηνεία τους.

Ακόμη και σε επίσημα έγγραφα του Δήμου δεν διευκρινίζεται επακριβώς η προέλευση της ονοματοδοσίας ορισμένων δρόμων. Επίσης, ορισμένοι δρόμοι έχουν αλλάξει όνομα στο πέρασμα του χρόνου, κάτι το οποίο παραμένει άγνωστο στους περισσότερους από εμάς. Τέλος, είναι σύνηθες το φαινόμενο ένας δρόμος να έχει ένα όνομα το οποίο να παραπέμπει σε πολλά πρόσωπα ή γεγονότα, ως αποτέλεσμα να υπάρχουν πολλαπλές ερμηνείες για την ονοματοδοσία του.

Παρακάτω θα μιλήσουμε για την οδό Βασιλέως Κωνσταντίνου Α’. Ακολουθεί, λοιπόν, η προέλευση του ονόματος του εν λόγω δρόμου:

Αφιερωμένη στον βασιλέα Κωνσταντίνο τον Α΄ γεννήθηκε το 1868 και απεβίωσε το 1923. Η χρονικές περίοδοι της βασιλείας του ήταν 1913-1917 και 1920-1922. Το όνομα του δημιουργούσε μία μεγάλη συγκινησιακή φόρτιση στους Έλληνες που είχαν ενστερνιστεί τη Μεγάλη Ιδέα. (Που στόχος ήταν το Ελληνικό Κράτος να απελευθερώσει όλες τις περιοχές της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας στις οποίες ζούσαν μεγάλοι Ελληνικοί πληθυσμοί).

Κατά την γέννηση του εδόθη ο τίτλος του «Δούκα της Σπάρτης», αλλά αργότερα το αφαίρεσαν καθώς το Σύνταγμα απαγόρευε την απονομή ή αναγνώριση τίτλων ευγενείας σε Έλληνες. Σπούδασε στη στρατιωτική σχολή της Ακαδημίας Πολέμου της Πρωσίας. Κατά τον ατυχή ελληνοτουρκικό πόλεμο του 1897, ο Κωνσταντίνος ανέλαβε την αρχιστρατηγία παρά τη θέλησή του, έπειτα από πίεση του Πρωθυπουργού Δηλιγιάννη. Έτσι θεωρήθηκε από πολλούς, ο βασικός υπαίτιος της ήττας, για να καλύψουν και τις δικές τους ευθύνες. Μετά τον πόλεμο, η κυβέρνηση Θεοτόκη του ανέθεσε την αναδιοργάνωση του στρατεύματος. Δυστυχώς όμως ο αυταρχικός τρόπος διοίκησης του διαδόχου Κωνσταντίνου, προκάλεσαν την έντονη δυσαρέσκεια πολλών αντιφρονούντων Ελλήνων αξιωματικών, με αποτέλεσμα τη δημιουργία του Στρατιωτικού Συνδέσμου και έτσι φθάσαμε στο Κίνημα στο Γουδί (Το Κίνημα στο Γουδί ή Κίνημα του 1909 εκδηλώθηκε τη νύχτα προς την 15η Αυγούστου 1909, όταν ο Στρατιωτικός Σύνδεσμος προχώρησε σε στάση που άλλαξε την ιστορία της νεώτερης Ελλάδας). Ο Κωνσταντίνος αναγκάστηκε να παραιτηθεί από το αξίωμα του αρχιστρατήγου.

Το 1911 ο Ελευθέριος Βενιζέλος, τον επαναφέρει στο αξίωμα του αρχιστρατήγου και αμέσως φάνηκαν οι στρατιωτικές του ικανότητες. Ο Ελληνικός Στρατός υπό την διοίκηση του Κωνσταντίνου, νίκησε τους Τούρκους στις μάχες του Σαρανταπόρου, των Γιαννιτσών και απελευθερώνει τη Θεσσαλονίκη. Έπειτα πολιορκεί το Μπιζάνι, καταλαμβάνει τα Ιωάννινα και απελευθερώνει την Ήπειρο. Οι απλοί στρατιώτες τον λάτρεψαν, ο δε Βενιζέλος εισηγήθηκε να του δοθεί ο βαθμός του Στρατάρχη, ο λαός τον ονόμαζε «Κωνσταντίνο ΙΒ΄» (συνέχεια του Κωνσταντίνου του Παλαιολόγου ΙΑ΄), και οι βασιλόφρονες του έβγαλαν το τραγούδι “ο γιος του αητού”.

Μετά όμως τη δολοφονία του πατέρα του το 1913 ανεβαίνει στον θρόνο, αλλά όταν ξέσπασε ο Α΄ Παγκόσμιος Πόλεμος 1914 – 1918 ο Κωνσταντίνος θέλει να μην εμπλακεί και η χώρα να μείνει ουδέτερη. Τότε ο Βενιζέλος με την βοήθεια των δυνάμεων τις ΑΝΤΑΝΤ κάνουν το Κίνημα της Εθνικής Αμύνης στη Θεσσαλονίκη και η χώρα μπαίνει στον Α΄ παγκόσμιο πόλεμο, εναντίον της Γερμανίας, της Αυστροουγγαρίας, της Τουρκίας και της Βουλγαρίας. Ο Κωνσταντίνος αναγκάζεται να εγκαταλείψει το θρόνο και να αναχωρήσει για την Ελβετία. Επανέρχεται στην εξουσία το 1920 μετά από δημοψήφισμα και αναλαμβάνει την ονομαστική αρχιστρατηγία του στρατού στη Μικρά Ασία. Στα τέλη του ίδιου χρόνου όμως επέστρεψε στην Αθήνα λόγω κλονισμού της υγείας του. Μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή, ο στρατός, υπό την ηγεσία των Συνταγματαρχών Πλαστήρα και Γονατά, απαίτησε την παραίτηση και την αποχώρηση του Βασιλιά Κωνσταντίνου. Ο παρατηθείς βασιλεύς αναχώρησε για το Παλέρμο της Σικελίας, όπου και απεβίωσε το 1923.

Η ονοματοθεσία ορίζεται με την απόφαση 458/1939 του Δήμου.

Δείτε τον δρόμο στον χάρτη

Ευχαριστούμε τον Βασίλη Χρυσαΐδη για τις πληροφορίες.

Δείτε επίσης:

Elladiko