Λόγω της γεωγραφικής της θέση, η πόλη της Καλαμάτας, στα ανατολικά ενός χειμάρρου, ανέκαθεν απαιτούσε την ύπαρξη γεφυρών για το πέρασμα στην αντιπέρα όχθη. Μέχρι το 1950 αρκετές γέφυρες κατασκευάσθηκαν και το όνομά τους είχε τις περισσότερες φορές άμεση σχέση με το υλικό κατασκευής τους ή τη θέση στην οποία βρίσκονται.

Σύμφωνα με το λεύκωμα για την Καλαμάτα και τις πληροφορίες που αναφέρουν σε αυτό η Αναστασία Μηλίτση – Νίκα και η Χριστίνα Θεοφιλοπούλου – Στεφανούρη, οι γέφυρες της Καλαμάτας (1830 – 1940) αναλυτικά είναι:

Ξύλινη γέφυρα

Δυτικά των Αγίων Αποστόλων, στο ύψος της σημερινής οδού Αμφείας, είναι η Ξύλινη γέφυρα, η οποία είχε μήκος 60 γαλλικά μέτρα και είχε καταστραφεί αρκετές φορές  λόγω της ορμητικής ροής του ποταμού.

Γέφυρα Κρεοπωλείων

Λίγο βορειότερα της Ξύλινης γέφυρας, το 1899, αποφασίστηκε η κατασκευή της γέφυρας των Κρεοπωλείων. Η εργολαβία για τη συγκεκριμένη γέφυρα ανατέθηκε από τον δήμο Καλαμάτας, στον εργολάβο δημοσίων έργων Λεωνίδα Κοντέα για να κατασκευάσει “γέφυρα σιδηρά εκ τεσσάρων ανοιγμάτων”. Η γέφυρα βρισκόταν “κατά τα τροφοπωλεία” στην απόληξη της σημερινής οδού Ιθώμης, η οποία οδηγούσε στους Αγίους Αποστόλους.

Σιδηρά ή Μεσαία γέφυρα 

Η Σιδηρά γέφυρα, η οποία κατασκευάστηκε από το Δημόσιο τη δεκαετία του 1870 στο ύψος της Κάτω Πλατείας, αποτέλεσε την ολοκλήρωση της κατασκευής της επαρχιακής οδού Καλαμάτας – Μεσσήνης. Μεσαία ονομάστηκε η γέφυρα αργότερα, μετά την κατασκευή της Σταματελάκη. Τη δεκαετία του 1890 σχεδιάστηκε η μεταρρύθμιση της πρόσβασής της, η οποία εφαρμόστηκε στις αρχές του 1900. Τότε η γέφυρα έπαυσε να είναι αμαξιτή και έγινε βατή, δηλαδή μόνο για διαβάτες.

Γέφυρα Σταματελάκη ή Καρροτσαρέικη 

Η γέφυρα Σταματελάκη κατασκευάστηκε τη δεκαετία του 1880, στο ύψος της σημερινής οδού Κολοκοτρώνη προς την οδό Μεσσήνης από ιδιώτη. Στο σημείο εκείνο, είχε τις αποθήκες του ο εργοστασιάρχης Διονύσιος Σταματελάκης, εξ ου και η ονομασία της γέφυρας. Όταν το 1900 έγινε βατή η γέφυρα της Κάτω Πλατείας, η συγκοινωνία με άμαξες προς την οδό Μεσσήνης μεταφέρθηκε στη γέφυρα Σταματελάκη, η οποία ήταν αμαξιτή, σιδερένια και είχε ξύλινο δάπεδο. Τη γέφυρα, τελικά, τη γκρέμισαν περί τα τέλη της δεκαετίας του 1960.

Προσωρινή γέφυρα σιδηροδρομικής γραμμής για την κατασκευή λιμανιού

Άλλη μία γέφυρα κατασκευάστηκε γύρω στα 1880, νοτιότερα της γέφυρας Σταματελάκη, για προσωρινή όμως χρήση, δηλαδή για όσο διάστημα ήταν απαραίτητη για τη μεταφορά με βαγόνια από τη θέση Λιθωμένο Φίδι των πετρωμάτων που θα χρησιμοποιούνταν για την κατασκευή του λιμανιού. Η συγκεκριμένη γέφυρα σταμάτησε να λειτουργεί στις αρχές του 1900, οπότε ολοκληρώθηκε το λιμάνι.

Γέφυρα Σιδηροδρομικού Σταθμού

Η γέφυρα Σιδηροδρομικού Σταθμού, νοτιοανατολικά του σημερινού Μεγάρου Χορού, κατασκευάστηκε περί του 1890, αφού το 1896 λειτουργούσε η γραμμή Καλαμάτα – Αθήνα σε ορισμένα τμήματα.

Γέφυρα Ταχυδρομείου

Κατασκευάστηκε γύρω στο 1950. Η θέση αυτής της γέφυρας, στο δυτικό άκρο της οδού Ιατροπούλου, συνδέεται με την ολοένα επέκταση της πόλης.

Πηγή: Λεύκωμα για την Καλαμάτα, ΚΑΛΑΜΑΤΑ: Οδοιπορικό σε πλατείες και δρόμους της πόλης 1830-1940, Αναστασία Μηλίτση – Νίκα και Χριστίνα Θεοφιλοπούλου – Στεφανούρη, Αρχεία Νομού Μεσσηνίας, Καλαμάτα 2016, σελ. 166.

Η φωτογραφία είναι από το προαναφερθέν λεύκωμα. 

Elladiko